Son dönemlerde Soma’da giderek artan drone uçuşları, özellikle sosyal medya üzerinden paylaşılan görüntülerle dikkat çekiyor. Ancak bu görüntülerin büyük kısmı dikkate alınmadan, kamu kurumları, enerji tesisleri ve diğer kritik altyapı alanlarının da çekildiği görülüyor. Bu durum, yasalara açıkça aykırı olmasına rağmen, yetkililerin herhangi bir yaptırım uygulayıp uygulamadığı sorusunu gündeme getiriyor.
Yasaklara Rağmen Serbest Uçuşlar
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nün (SHGM) yönetmeliklerine göre, enerji tesisleri ve kamu binaları gibi bölgelerde drone uçurmak özel izne tabi. Ayrıca izinsiz uçuşlar için 78.701 TL’ye kadar para cezası, kritik bölgelerdeki ihlallerde ise 131.000 TL’ye kadar çıkan cezalar öngörülüyor. Buna rağmen Soma’da drone denetimlerinin yetersiz olduğu görülüyor.
İzin Alınıyor mu, Denetim Neden Yok?
Sosyal medyada kamu binalarının, enerji santrallerinin ya da şehir merkezinin üzerinden yapılan drone çekimleri, “herkes eline drone’u alıp uçurabiliyor mu?” sorusunu akıllara getiriyor. Vatandaşlar ise bu denetimsizliğe tepki göstererek, “Eğer yasaksa neden ceza uygulanmıyor?” diye soruyor.
Tepkiler Artıyor
Uzmanlar, özellikle enerji tesisleri gibi stratejik öneme sahip bölgelerin izinsiz görüntülenmesinin ulusal güvenliği tehlikeye atabileceğini belirtiyor. Soma’da artan bu kontrolsüz drone faaliyetlerinin SHGM ve yerel yetkililerce sıkı takibe alınması bekleniyor.
Drone kullanıcılarının, uçuş öncesi iha.shgm.gov.tr adresi üzerinden gerekli izinleri alması zorunlu. Özellikle askeri bölgeler, havalimanı çevresi ve şehir merkezleri gibi hassas alanlarda izinsiz uçuş yapanlar, adli yaptırımlarla da karşı karşıya kalabiliyor.
SHGM ve ilgili kurumlar tarafından belirlenen bölgelerde izinsiz uçuş yapılması hem para cezası hem de hapis cezası ile sonuçlanabiliyor:
Yeni düzenlemeyle birlikte uçuş yasağı olan bölgeler şu şekilde sıralandı:
SHGM’ye göre, yeşil (serbest) bölgelerde yapılan amatör uçuşlar sistem tarafından otomatik olarak onaylanabiliyor. Ancak özel izin gerektiren kırmızı bölgelerde uçuş için en az 5 ila 10 iş günü önce başvuru yapılması gerekiyor.
İzin için gerekli belgeler arasında şunlar yer alıyor:
SHGM yetkilileri, “Her drone sahibi, uçuş yapmadan önce bölge kısıtlamalarını, NOTAM duyurularını ve hava durumunu kontrol etmekle yükümlüdür. Bilgisizlik mazeret değildir” diyerek vatandaşları uyardı.
İlgili kurumlar, kurallara uyulmaması halinde drone’a el konulabileceğini, pilot lisanslarının iptal edilebileceğini ve adli süreç başlatılabileceğini özellikle vurguluyor.